Sve o filmu koji je doneo drugu Zlatnu palmu Kristijanu Munđiju
Trijumf rumunskog reditelja.
Povezano
Završen je 79. Kanski festival, a film Fjord Kristijana Munđijua proglašen je za ovogodišnjeg dobitnika Zlatne palme. Ovo je druga Zlatna palma za rumunskog reditelja, koji je prethodno pobedio 2007. godine sa filmom 4 Months, 3 Weeks and 2 Days.
Fjord donosi priču o porodici, koju predvode Sebastijan Sten i Renate Reinsve, koja se seli iz Rumunije u Norvešku, ali ubrzo biva uvučena u religijski i kulturološki rat oko slobode i izbora sa norveškim školskim sistemom, nakon što su prijavljeni za fizičko kažnjavanje svoje dece. Studio NEON, koji će objaviti Fjord ove jeseni, ovim je zabeležio svoju sedmu uzastopnu pobedu na Kanskom festivalu.
Pored glavne nagrade festivala, Fjord je bio i film sa najviše nagrada u svim kategorijama, sa pobedama koje su mu dodelili FIPRESCI, Žiri ekumenskih nagrada, kao i nagradama François Chalais i de la Citoyenneté.
Drama protiv Putina Minotaur, prognanog ruskog reditelja Andreja Zvjaginceva, osvojila je Gran pri , drugo najviše priznanje festivala.
Žiri, predvođen rediteljem Park Čan-vukom, našao se u situaciji sa višestrukim nerešenim ishodima ili dvostrukim pobedama, pri čemu su nagrade u tri kategorije podeljene između više ljudi.
Obe glumačke kategorije pripale su glavnim glumcima u istim filmovima: nagradu za najboljeg glumca podelili su Emanuel Makija i Valentin Kampanj u filmu Coward Lukasa Donta, dok su Virdžini Efira i Tao Okamoto osvojile nagradu za najbolju glumicu u filmu All of a Sudden Rjusukea Hamagučija.
Coward prikazuje tajnu ljubav između dva belgijska vojnika u Prvom svetskom ratu i predstavlja debitantsko ostvarenje Emanuela Makije. All of a Sudden je priča o dve žene koje se upoznaju u oblasti nege starih i palijativnog zbrinjavanja i postaju neraskidivo povezane.
Nerešen ishod u kategoriji za najbolju režiju doneo je pobedu Havijeru Kalvu i Havijeru Ambrosiju za La bola negra, kao i Pavelu Pavlikovskom za Fatherland.
Film The Dreamed Adventure Valeske Grizebah bio je donekle iznenađujući dobitnik Nagrade žirija, pošto je njegov prijem, kako na premijeri tako i večeras na ceremoniji, bio prilično uzdržan. Nagradu za najbolji scenario osvojio je Emanuel Mar za film A Man of His Time, u kojem glavnu ulogu tumači Svan Arlo iz filma Anatomy of a Fall.
Pobednički film je priča o kulturološkim sukobima
Munđiju je izgradio reputaciju kroz opus koji metodično preispituje autoritarne sisteme i društvenu obespravljenost unutar Rumunije, osvojivši Zlatnu palmu 2007. godine za dramu o abortusu 4 Months, 3 Weeks, 2 Days.
Fjord je neobičan dodatak ovom korpusu, i to ne samo zato što je smešten u norveški lučki grad Olesund. Navodno fiktivna verzija tri stvarna slučaja od pre jedne decenije, ova blaga komična drama pretvara svoje antagoniste u jednolične, hladnokrvne negativce.
Sebastijan Sten igra Rumuna po imenu Mihaj, oženjenog Norvežankom koja se zove Lizbet (Renate Reinsve); njih dvoje dolaze da žive u prelepom, zabačenom selu u kojem je Lizbet rođena, jer Mihaj, kao kvalifikovani softverski inženjer, tu može da dobije posao u IT sektoru, a u okolini postoji i snažna crkvena zajednica koja ih veoma privlači, s obzirom na to da su Mihaj i Lizbet fundamentalistički, konzervativni hrišćani koji su veoma strogi. Srdačnu dobrodošlicu žele im njihove komšije (koji nisu hrišćani), inače direktor škole i njegova supruga.
Školsko osoblje primećuje da deca imaju modrice. Munjevitom brzinom, bivaju smeštena u privremeni hraniteljski smeštaj do saslušanja i krivičnog suđenja. Stvari se dodatno komplikuju zbog sve veće zabrinutosti za starijeg oca njihovih komšija, kao i zbog toga što ćerka Mihaja i Lizbet uspostavlja blizak odnos sa buntovnom tinejdžerkom pomenutih komšija.
Hollywood Reporter primećuje kako postoje paralele između ovog ostvarenja i izvanrednog filma The Hunt danskog reditelja Tomasa Vinterberga, u kojem je Mads Mikelsen igrao razvedenog bivšeg nastavnika čiji život biva skoro uništen optužbom za seksualno zlostavljanje deteta, zasnovanom na impulsivnoj laži.
Taj film iz 2012. godine igrao je na kartu napetosti, dok Munđiju teži da bude suvoparniji, ponekad i previše. Ipak, rumunski reditelj ima dar da gledaocu veže čvor u stomaku, a zatim ga nemilosrdno steže sve dok ga ne ostavi u stanju neme ogorčenosti.
Prikazujući svoje likove kao zatočenike između sekularne netolerancije i hrišćansko-nacionalističkog potpirivanja strasti, Munđiju stvara sjajnu metaforu za svet u kojem narativi vođeni lošim namerama preovladavaju nad istinama koje bi nas mogle primorati da malo pažljivije preispitamo sopstvene pretpostavke.
Uz podršku partnera Cockta, IZIPIZI, Plazma Rolsi i MCF Megacom Film Srbija, BURO. Srbija i ove godine donosi ekskluzivne priče sa 79. Filmskog festivala u Kanu.
Naslovna fotografija: Stefano Costantino TTL / Stefano Costantino / Avalon / Profimedia